سیاست دفاعی

سیاست دفاعی

تبیین عوامل موثر بر مشارکت راهبردی جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه با تاکید بر حوزه دفاعی امنیتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، گروه حقوق و روابط بین الملل، دانشکده مدیریت و مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.
2 استادیار گروه حقوق و روابط بین الملل، دانشکده مدیریت و مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.
3 کارشناس ارشد روابط بین الملل، دانشکده مدیریت و مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.
چکیده
یکی از راه‌های برقراری و تداوم همکاری، ایجاد ائتلاف و اتحاد در بین کشورها است و در این خصوص کشورها از الگوهای مختلفی پیروی می‌کنند؛ یکی از این الگوها، اتخاذ روش مشارکت راهبردی است. جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه‌ ارتقای سطح همکاری‌های خود را در چارچوب چنین الگویی تعریف نمودند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین عوامل موثر بر مشارکت راهبردی جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه در حوزه دفاعی امنیتی، به این پرسش اصلی پاسخ داده است که در بعد دفاعی امنیتی چه عواملی در ایجاد مشارکت راهبردی جمهوری اسلامی ایران و روسیه موثر است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی است و به لحاظ ماهیت کیفی و به لحاظ روش گردآوری اطلاعات، اکتشافی-تبینی است. محتوای اکتشافی این پژوهش در اختیار تعداد هشت نفر از خبرگان به روش گلوله برفی و کفایت نظری داده‌ها قرار گرفت و پس از بررسی‌ها به تایید نهایی خبرگان رسید. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که همکاری‌های دفاعی امنیتی، مقابله با یک‌جانبه‌گرایی آمریکا و غرب، وضعیت ایدئولوژیکی و ژئوپلیتیکی، همکاری در مبارزه با تروریسم، همکاری‌های اقتصادی و همگرا شدن در بحران اوکراین از عوامل موثر در ایجاد مشارکت راهبردی در تمامی زمینه‌ها به ویژه در حوزه دفاعی امنیتی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Explaining the factors affecting the strategic partnership between Iran and Russia with an emphasis on the defense and security sphere

نویسندگان English

Seyed Asghar Jafari 1
Javad Monzavi Bozorgi 2
Hossein Keshavarziyan 3
1 Associate professor, International Relations and Law Department, Faculty of Industrial Engineeringand Management, Malek Ashtar University of Technology, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor, International Relations and Law Department, Faculty of Industrial Engineeringand Management, Malek Ashtar University of Technology, Tehran, Iran.
3 Master of Science in International Relations, Faculty of Industrial Engineeringand Management, Malek Ashtar University of Technology, Tehran, Iran.
چکیده English

One way to establish and sustain cooperation is to create coalitions and alliances among countries. Countries follow different models in this regard. One of these models is to adopt a strategic partnership approach. The Islamic Republic of Iran and Russia used such a model to enhance the level of their cooperation. The aim of the present study is to identify and explain the factors affecting the strategic partnership between the Islamic Republic of Iran and Russia in the security defense sphere. The main question is what factors are effective in creating a strategic partnership between the Islamic Republic of Iran and Russia in the security defense sphere. his study is applied in terms of its purpose and is explorative in terms of its qualitative nature and information collection method. The explorative content of this study was provided to eight experts using the snowball method and theoretical sufficiency of data, and after reviews, it was finally approved by the experts. The results of this research showed that defense and security cooperation, confronting the unilateralism of the United States and the West, the ideological and geopolitical situation, cooperation in the fight against terrorism, economic cooperation, and convergence in the Ukrainian crisis are among the effective factors in creating strategic partnerships in the security defense sphere.

کلیدواژه‌ها English

Strategic partnership
Iran
Russia
defense and security cooperation
peace
باقری دولت آبادی، علی (١٣٩٣)، رویکرد نظری به علت توسعه روابط ایران و روسیه از زمان فروپاشی اتحاد شوروی تاکنون، فصلنامه مطالعات اوراسیای مرکزی، دوره هفتم، شماره 1، صص 56-37
بهمن، شعیب (1395)، امکان و امتناع شکل‌گیری روابط راهبردی میان ایران و روسیه، فصلنامه مطالعات راهبردی جهان اسلام، سال هفدهم، شماره 4، شماره پیاپی 68، صص 141-115
پاشایی، تقی و سرمدی، حمید (1399)، راهبرد موازنه قوای ایران - روسیه در مقابل هژمونی آمریکا، نشریه مطالعات راهبردی علوم انسانی و اسلامی، شماره 25، صص 82-63
توکلی، علیرضا و محموداوغلی، علی(1402)، مولفه‌های تهدیدکننده همکاری استراتژیک ایران و روسیه، فصلنامه تعاملات دیپلماتیک، دوره 1، شماره 1، صص 128-101
جعفری، سیداصغر(1392)، دیپلماسی دفاعی در اندیشه‌های امام خامنه‌ای(مدظله)، تهران یاران شاهد
خادمی، مجید (1401)، همسویی سیاست خارجی فدراسیون روسیه و جمهوری اسلامی ایران و قدرت منطقه‌ای ایران، تهران، انتشارات دیده بان
رامک، مهراب و محمدی، علی(1399)، ارائه مدل مفهومی همکاری‌های بین‌المللی با رویکرد تقویت دفاع سایبری کشور (بر اساس نظریه‌پردازی دادهبنیاد)، فصلنامه علمی امنیت ملی، دوره 10، شماره 37 ، صص42-7
رستم آقایی، علی رضا و دیگران (1400)، تحلیل فرهنگ استراتژیک روسیه و ایران در برقراری روابط استراتژیک 2000-2018، فصلنامه پژوهش‌های سیاسی و بین‌المللی، سال دوازدهم، شماره 48، صص 138-119
شاپوری، مهدی (1401)، روابط ایران و روسیه در پرتو تحولات جدید، نشریه دیده بان امنیت ملی، شماره 123، صص 134-127
شکوهی، سعید و قاسمی، حسین (1403)، تأثیر جنگ ۲۰۲۲م اوکراین بر روابط ایران و روسیه؛ مطالعة موردی: دیدگاه نخبگان ایرانی، نشریه مطالعات کشورها، دوره 2، شماره 1، صص 89-65
عراقچی، سید عباس( 1403). معاهده مشارکت جامع راهبردی ایران و روسیه گامی‌به‌سوی خلق جهانی عادلانه‌تر، 27 دیماه، قابل دسترس: https://russia.mfa.gov.ir/portal/newsview/760131
عزتی، عزت اله و همکاران (1399)، تأثیر همکاری‌های دفاعی ایران و روسیه بر راهبرد ژئوپلیتیک انرژی ایران (با محوریت نفت و گاز)، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک، سال هجدهم، شماره 79، صص 76-55
غفارزاده، مهرشاد و همکاران (1401)، دیپلماسی مشارکت راهبردی چین و رویکرد آن به غرب آسیا، فصلنامه مطالعات بنیادین و کاربردی جهان اسلام، سال چهارم، شماره 14، صص 79-53
غنی، پرهام و عسگریان، عباسقلی (1400)، مانع‌های شکل‌گیری‌ ائتلاف‌ راهبردی ایران و روسیه؛ مطالعۀ موردی ائتلاف ایران و روسیه در بحران سوریه، مطالعات اوراسیای مرکزی، دوره چهاردهم، شماره 1، صص 249-232
غیور، امین و نطاق پور، مهدی (1392)، عوامل منطقه‌ای مؤثر بر همگرایی ایران و روسیه و تأثیر آن بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، مجله سیاست دفاعی، سال بیست و یکم، شماره 83، صص 202-167
کولایی، الهه و زنگنه، سمیه (1402)، تأثیر جنگ اوکراین بر روابط ایران و روسیه، فصلنامه رهیافت‌های سیاسی و بین‌المللی، دوره 15 شماره 2 (پیاپی 76)، صص 56-35
مسعودی لکی، محسن (1399)، نقش و جایگاه بحران سوریه در روابط جمهوری اسلامی ایران و روسیه ، فصلنامه مطالعات جنگ، سال دوم، شماره 5، صص 93-73
میرفخرایی، سیدحسن و رحیمی، امید (1396)، مشارکت راهبردی الگویی نوین برای روابط ایران و روسیه، فصلنامه پژوهش‌های روابط بین‌الملل، دوره نخست، شماره بیست و پنجم، صص 90-65
میرفخرایی، سید حسن (1401)، جایگاه آسیای مرکزی و افغانستان در مشارکت راهبردی ایران و چین، نشریه مطالعات روابط بین‌الملل، شماره 57، صص 164-143
نیکونهاد، ایوب، عمادی، سیدرضی و بیوک، محسن (1403)، پیامدهای همکاری دفاعی- امنیتی ایران و روسیه در بحران اوکراین (2022)، فصلنامه بحران پژوهی جهان اسلام، دوره 11، شماره 3، صص 92-65
ولی زاده، اکبر و صالحی، محمدرضا (1399)، مولفه‌های تاثیرگذار بر همکاری امنیتی ایران و روسیه در آسیای مرکزی، نشریه مطالعات اوراسیای مرکزی، دوره سیزدهم، شماره 1، صص 323-303
Ciorciari, J. D. (2010). Introduction. In The Limits of Alignment: Southeast Asia and the Great Powers since 1975 (p. 1–15). eorgetown University Press. http://www.jstor.org/stable/j.ctt2tt3f8.7
Goldstein, A. (2005). Rising to the challenge: China's grand strategy and international security. Stanford University Press.
Nadkarni, V. (2010). Strategic partnerships in Asia: Balancing without Alliances. Routledge.
Sherlock, Thomas (2011), “Alone Together: Russia and the US in the Post-Soviet Era”, in: Isaiah (Ike) Wilson III and James J. F. Forrest (ed.), Handbook of  Defence Politics: International and Comparative Perspectives, London: Routledge.
Wilkins, Thomas. S. (2008). “Russo-Chinese Strategic Partnership: A new Form of Security Cooperation?”. Contemporary Security Policy, Vol.29 (2).
https://www.fardanews.com/ 73/651036/ 17/01/1396
دوره 34، شماره 133 - شماره پیاپی 4
زمستان 1404
زمستان 1404
صفحه 125-149

  • تاریخ دریافت 13 خرداد 1404
  • تاریخ بازنگری 25 شهریور 1404
  • تاریخ پذیرش 30 شهریور 1404